۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶ – در مطالعۀ جدیدی که در ژورنال  Nutrition, Metabolism and Cardiovascular Diseasesمنتشر شد، محققان بررسی کردند که آیا مصرف مزمن قهوه با خطر دیابت‌زایی مرتبط است یا خیر.

تحلیل‌های انجام‌شده در مطالعه ایتالیایی «پاملا (PAMELA)» نشان داده است که مصرف مزمن قهوه ارتباطی با تغییرات فشار خون (BP) ندارد. با این حال، اینکه آیا الگوی مشابهی در مورد متابولیسم گلوکز، به‌ویژه در زمینه دیابت نوع ۲ (T2D)، وجود دارد یا خیر، همچنان ناشناخته مانده است. شواهد علمی بسیاری حاکی از تأثیر خنثی یا تا حدی محافظت‌کننده مصرف معمول قهوه در برابر بروز دیابت نوع ۲ هستند. از سوی دیگر، شواهد تجربی نشان می‌دهند که کافئین می‌تواند به طور حاد حساسیت به انسولین را کاهش داده و تحمل گلوکز را مختل کند.

دربارۀ این مطالعه

در مطالعۀ حاضر، محققان ارتباط بین مصرف مزمن قهوه و ابتلا به دیابت نوع ۲ یا اختلال قند خون ناشتا (IFG) - که به عنوان سطح بالای قند خون در حالت ناشتا تعریف می‌شود - را ارزیابی کردند. آن‌ها از داده‌های مطالعه «پاملا» استفاده کردند که بزرگسالان ۲۵ تا کمتر از ۷۵ سال را از شهر مونزا ایتالیا جذب کرده بود. داده‌های مربوط به سابقه پزشکی، عوامل خطر کاردیومتابولیک، فشار خون، ضربان قلب و شاخص‌های تن‌سنجی (آنتروپومتریک) در ابتدا جمع‌آوری شد. نرخ فیلتراسیون گلومرولی تخمینی (eGFR) به عنوان معیاری برای سنجش عملکرد کلیه مورد استفاده قرار گرفت.

تحلیل های  آزمایشگاهی برای سنجش سطح پلاسمایی گلوکز، تری‌گلیسیرید، کلسترول کل و کلسترول لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL-C) انجام شد. مصرف مزمن قهوه با استفاده از پرسشنامه ارزیابی گردید و شرکت‌کنندگان در دو گروه «غیر مصرف‌ کننده» (بدون مصرف روزانه) و «مصرف ‌کننده» (حداقل دو تا سه فنجان در روز) طبقه‌بندی شدند. این مطالعه نتایج مربوط به سطوح پایین‌تر مصرف قهوه را گزارش نکرد. چای، قهوه بدون کافئین و سایر نوشیدنی‌های حاوی کافئین مورد ارزیابی قرار نگرفتند.

تمامی سنجش‌ها پس از ۱۰ سال پیگیری تکرار شدند. وضعیت IFG(اختلال در قند خون ناشتا) به صورت سطح گلوکز ناشتای حداقل ۱۱۰ و کمتر از ۱۲۶ میلی‌گرم در دسی‌لیتر تعریف شد؛ دیابت نیز به عنوان سطح گلوکز ناشتای حداقل ۱۲۶ میلی‌گرم در دسی‌لیتر یا مصرف داروهای ضددیابت تعریف گردید. این تیم موارد جدید دیابت نوع ۲ (T2D) و IFG را پس از در نظر گرفتن ویژگی‌های اولیه (از جمله سن، جنسیت و سطح گلوکز سرم) مقایسه کردند. آن‌ها همچنین شرکت‌کنندگان را بر اساس ویژگی‌های اولیه مشابه همسان‌سازی کردند تا بررسی کنند که آیا نابرابری در اندازه گروه‌ها بر یافته‌ها تأثیر گذاشته است یا خیر.

یافته‌ها

این مطالعه شامل ۱۱۵۸ نفر از مجموع ۲۰۲۸ شرکت‌کننده اولیه بود که شامل ۱۰۵۹ مصرف‌کننده قهوه و ۹۹ غیرمصرف‌کننده می‌شد؛ این افراد وضعیت مصرف قهوه خود را در طول دوره پیگیری حفظ کرده بودند. احتمال سیگاری بودن و مصرف الکل در میان مصرف‌کنندگان بیشتر بود و آن‌ها شاخص توده بدنی (BMI) و وزن بالاتری نسبت به غیرمصرف‌کنندگان داشتند. فشار خون، ضربان قلب، سطح گلوکز ناشتا و نسبت افراد مبتلا به IFG و T2Dدر ابتدای مطالعه بین گروه‌ها قابل مقایسه (مشابه) بود.

میزان مصرف داروهای ضددیابت و ضدفشار خون نیز بین غیرمصرف‌کنندگان و مصرف‌کنندگان مشابه بود. پس از ۱۰ سال، هر دو گروه وزن، BMI، فشار خون سیستولیک، تری‌گلیسیرید و سطح گلوکز بالاتر، و کلسترول کل، eGFR و  LDL-Cپایین‌تری نشان دادند. نسبت افراد سیگاری و مصرف‌کننده الکل در هر دو گروه تقریباً بدون تغییر باقی ماند.

نسبت شرکت‌کنندگان مبتلا به IFG و  T2Dو همچنین افرادی که از داروهای ضدفشار خون استفاده می‌کردند، در هر دو گروه به طور قابل‌توجهی افزایش یافت. تفاوت معناداری در موارد جدید IFG و  T2Dبین گروه‌ها مشاهده نشد. تحلیل همسان‌سازی‌شده نشان داد که نتایج اصلی تحت تأثیر عدم تعادل در اندازه نمونه قرار نگرفته‌اند، هرچند برآوردها از دقت کافی برخوردار نبودند. پژوهشگران همچنین هنگام بررسی مصرف قهوه با شکر یا بدون شکر، تفاوت قابل‌توجهی نیافتند.

نتیجه‌گیری

در این مطالعه کوهورت، شرکت‌کنندگانی که روزانه حداقل دو تا سه فنجان قهوه مصرف می‌کردند، در طول ۱۰ سال نرخ متفاوتی از موارد جدید IFG یا T2D نسبت به غیرمصرف‌کنندگان نداشتند. کوچک بودن گروه غیرمصرف‌کننده و عدم دقت کافی در برآوردها بدین معناست که این مطالعه نمی‌تواند وجود تفاوت در میزان خطر را به طور کامل رد کند.

محدودیت‌های این مطالعه شامل طراحی مشاهده‌ای، تکیه بر گزارش‌های شخصی در مورد میزان مصرف قهوه، حذف شرکت‌کنندگانی که هر دو مرحله ارزیابی را تکمیل نکردند، و فقدان اطلاعات درباره محتوای کافئین، انواع قهوه، مقادیر دقیق مصرف و تغییرات در دریافت انرژی و مواد مغذی در طول دوره پیگیری است.

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20260921/Several-cups-of-coffee-a-day-showed-no-clear-diabetes-link-over-10-years.aspx